|
[वै] तस्मिन नगेन्द्रे वसतां तु तेषां; महात्मनां सद वरतम आस्थितानाम रतिः परमॊदश च बभूव तेषाम; आकाङ्क्षतां दर्शनम अर्जुनस्य तान वीर्ययुक्तान सुविशुद्धसत्त्वांस; तेजस्विनः सत्यघृति परधानान संप्रीयमाणा बहवॊ ऽभिजग्मुर; गन्धर्वसंघाश च महर्षयश च तं पादपैः पुष्पधरैर उपेतं; नगॊत्तमं पराप्य महारथानाम मनःप्रसादः परमॊ बभूव; यथा दिवं पराप्य मरुद्गणानाम मयूरहंसस्वननादितानि; पुष्पॊपकीर्णानि महाचलस्य शृङ्गाणि सानूनि च पश्यमाना; गिरेः परं हर्षम अवाप्य तस्थुः साक्षात कुबेरेण कृताश च तस्मिन; नगॊत्तमे संवृतकूलरॊधसः कादम्ब कारण्डवहंसजुष्टाः; पद्माकुलाः पुष्करिणीर अपश्यन करीदा परदेशांश च समृद्धरूपान; सुचित्र माल्यावृत जातशॊभान मणिप्रवेकान सुमनॊहरांश च; यथा भवेयुर धनदस्य राज्ञः अनेकवर्णैश च सुगन्धिभिश च; महाद्रुमैः संततम अभ्रमालिभिः तपः परधानाः सततं चरन्तः; शृङ्गं गिरेश चिन्तयितुं न शेकुः सवतेजसा तस्य गतॊत्तमस्य; महौषधीनां च तथा परभावात विभक्तभावॊ न बभूव कश चिद; अहर निशानां पुरुषप्रवीर यम आस्थितः सथावरजङ्गमानि; विभावसुर भावयते ऽमितौजः तस्यॊदयं चास्तमयं च वीरास; तत्र सथितास ते ददृशुर नृसिंहाः रवे तमिस्रागम निर्गमांस ते; तथॊदयं चास्तमयं च वीराः समावृताः परेक्ष्य तमॊनुदस्य; गभस्तिजालैः परदिशॊ दिशश च सवाध्यायवन्तः सततक्रियाश च; धर्मप्रधानाश च शुचिव्रताश च सत्ये सथितास तस्य महारथस्य; सत्यव्रतस्यागमन परतीक्षाः इहैव हर्षॊ ऽसतु समागतानां; कषिप्रं कृतास्त्रेण धनंजयेन इति बरुवन्तः परमाशिषस ते; पार्थास तपॊयॊगपरा बभूवुः दृष्ट्वा विचित्राणि गिरौ वनानि; किरीटिनं चिन्तयताम अभीक्ष्णम बभूव रात्रिर दिवसश च तेषां; संवत्सरेणैव समानरूपः यदैव दौम्यानुमते महात्मा; कृत्वा जटाः परव्रजितः स जिष्णुः तदैव तेषां न बभूव हर्षः; कुतॊ रतिस तद्गतमानसानाम भरातुर नियॊगात तु युधिष्ठिरस्य; वनाद असौ वारणमत्तगामी यत काम्यकात परव्रजितः स जिष्णुस; तदैव ते शॊकहता बभूवुः तथा तु तं चिन्तयतां सिताश्वम; अस्त्रार्थिनं वासवम अभ्युपेतम मासॊ ऽथ कृच्छ्रेण तदा वयतीतस; तस्मिन नगे भारत भारतानाम ततः कदाचिद धरि संप्रयुक्तं; महेन्द्र वाहं सहसॊपयातम विद्युत्प्रभं परेक्ष्य महारथानां; हर्षॊ ऽरजुनं चिन्तयतां बभूव स दीप्यमानः सहसान्तरिक्षं; परकाशयन मातलिसंगृहीतः बभौ महॊल्केव घनान्तरस्था; शिखेव चाग्नेर जवलिता विधूमा तम आस्थितः संददृशे किरीटी; सरग्वी वराण्य आभरणानि बिभ्रत धनंजयॊ वर्ज धरप्रभावः; शरिया जवलन पर्वतम आजगाम स शैलम आसाद्य किरीटमाली; महेन्द्र वाहाद अवरुह्य तस्मात धौम्यस्य पादाव अभिवाद्य पूर्वम; अजातशत्रॊस तदनन्तरं च कृकॊदरस्यापि ववन्द पादौ; माद्री सुताभ्याम अभिवादितश च समेत्य कृष्णां परिसान्त्व्य चैनां; परह्वॊ ऽभवद भरातुर उपह्वरे सः बभूव तेषां परमः परहर्षस; तेनाप्रमेयेण समागतानाम स चापि तान परेक्ष्य किरीटमाली; ननन्द राजानम अभिप्रशंसन यम आस्थितः सप्त जघान पूगान; दितेः सुतानां नमुचेर निहन्ता तम इन्द्र वाहं समुपेत्य पार्थाः; परदक्षिणं चक्रुर अदीनसत्त्वाः ते मालतेश चक्रुर अतीव हृष्टाः; सत्कारम अग्र्यं सुरराजतुल्यम सर्वं यथावच च दिवौकसस तान; पप्रच्छुर एनं कुरुराजपुत्राः तान अप्य असौ मातलिर अभ्यनन्दत; पितेव पुत्रान अनुशिष्य चैनान ययौ रथेनाप्रतिम परभेण; पुनः सकाशं तरिदिवेश्वरस्य गते तु तस्मिन वरदेव वाहे; शक्रात्मजः सर्वरिपुप्रमाथी शक्रेण दत्तानि ददौ महात्मा; महाधनान्य उत्तमरूपवन्ति दिवाकराभाणि विभूषणानि; परीतः परियायै सुत सॊममात्रे ततः स तेषां कुरुपुंगवानां; तेषां च सूर्याग्निसमप्रभाणाम विप्रर्षभाणाम उपविश्य मध्ये; सर्वं यथावत कथयां बभूव एवं मयास्त्राण्य उपशिक्षितानि; शक्राच च वाताच च शिवाच च साक्षात तथैव शीलेन समाधिना च; परीताः सुरा मे सहिताः सहेन्द्राः संक्षेपतॊ वै स विशुद्धकर्मा; तेभ्यः समाख्याय दिवि परवेशम माद्री सुताभ्यां सहितः किरीटी; सुष्वाप ताम आवसतिं परतीतः |
[vai] tasmin nagendre vasatāṃ tu teṣāṃ; mahātmanāṃ sad vratam āsthitānām ratiḥ pramodaś ca babhūva teṣām; ākāṅkṣatāṃ darśanam arjunasya tān vīryayuktān suviśuddhasattvāṃs; tejasvinaḥ satyaghṛti pradhānān saṃprīyamāṇā bahavo 'bhijagmur; gandharvasaṃghāś ca maharṣayaś ca taṃ pādapaiḥ puṣpadharair upetaṃ; nagottamaṃ prāpya mahārathānām manaḥprasādaḥ paramo babhūva; yathā divaṃ prāpya marudgaṇānām mayūrahaṃsasvananāditāni; puṣpopakīrṇāni mahācalasya śṛṅgāṇi sānūni ca paśyamānā; gireḥ paraṃ harṣam avāpya tasthuḥ sākṣāt kubereṇa kṛtāś ca tasmin; nagottame saṃvṛtakūlarodhasaḥ kādamba kāraṇḍavahaṃsajuṣṭāḥ; padmākulāḥ puṣkariṇīr apaśyan krīdā pradeśāṃś ca samṛddharūpān; sucitra mālyāvṛta jātaśobhān maṇipravekān sumanoharāṃś ca; yathā bhaveyur dhanadasya rājñaḥ anekavarṇaiś ca sugandhibhiś ca; mahādrumaiḥ saṃtatam abhramālibhiḥ tapaḥ pradhānāḥ satataṃ carantaḥ; śṛṅgaṃ gireś cintayituṃ na śekuḥ svatejasā tasya gatottamasya; mahauṣadhīnāṃ ca tathā prabhāvāt vibhaktabhāvo na babhūva kaś cid; ahar niśānāṃ puruṣapravīra yam āsthitaḥ sthāvarajaṅgamāni; vibhāvasur bhāvayate 'mitaujaḥ tasyodayaṃ cāstamayaṃ ca vīrās; tatra sthitās te dadṛśur nṛsiṃhāḥ rave tamisrāgama nirgamāṃs te; tathodayaṃ cāstamayaṃ ca vīrāḥ samāvṛtāḥ prekṣya tamonudasya; gabhastijālaiḥ pradiśo diśaś ca svādhyāyavantaḥ satatakriyāś ca; dharmapradhānāś ca śucivratāś ca satye sthitās tasya mahārathasya; satyavratasyāgamana pratīkṣāḥ ihaiva harṣo 'stu samāgatānāṃ; kṣipraṃ kṛtāstreṇa dhanaṃjayena iti bruvantaḥ paramāśiṣas te; pārthās tapoyogaparā babhūvuḥ dṛṣṭvā vicitrāṇi girau vanāni; kirīṭinaṃ cintayatām abhīkṣṇam babhūva rātrir divasaś ca teṣāṃ; saṃvatsareṇaiva samānarūpaḥ yadaiva daumyānumate mahātmā; kṛtvā jaṭāḥ pravrajitaḥ sa jiṣṇuḥ tadaiva teṣāṃ na babhūva harṣaḥ; kuto ratis tadgatamānasānām bhrātur niyogāt tu yudhiṣṭhirasya; vanād asau vāraṇamattagāmī yat kāmyakāt pravrajitaḥ sa jiṣṇus; tadaiva te śokahatā babhūvuḥ tathā tu taṃ cintayatāṃ sitāśvam; astrārthinaṃ vāsavam abhyupetam māso 'tha kṛcchreṇa tadā vyatītas; tasmin nage bhārata bhāratānām tataḥ kadācid dhari saṃprayuktaṃ; mahendra vāhaṃ sahasopayātam vidyutprabhaṃ prekṣya mahārathānāṃ; harṣo 'rjunaṃ cintayatāṃ babhūva sa dīpyamānaḥ sahasāntarikṣaṃ; prakāśayan mātalisaṃgṛhītaḥ babhau maholkeva ghanāntarasthā; śikheva cāgner jvalitā vidhūmā tam āsthitaḥ saṃdadṛśe kirīṭī; sragvī varāṇy ābharaṇāni bibhrat dhanaṃjayo varja dharaprabhāvaḥ; śriyā jvalan parvatam ājagāma sa śailam āsādya kirīṭamālī; mahendra vāhād avaruhya tasmāt dhaumyasya pādāv abhivādya pūrvam; ajātaśatros tadanantaraṃ ca kṛkodarasyāpi vavanda pādau; mādrī sutābhyām abhivāditaś ca sametya kṛṣṇāṃ parisāntvya caināṃ; prahvo 'bhavad bhrātur upahvare saḥ babhūva teṣāṃ paramaḥ praharṣas; tenāprameyeṇa samāgatānām sa cāpi tān prekṣya kirīṭamālī; nananda rājānam abhipraśaṃsan yam āsthitaḥ sapta jaghāna pūgān; diteḥ sutānāṃ namucer nihantā tam indra vāhaṃ samupetya pārthāḥ; pradakṣiṇaṃ cakrur adīnasattvāḥ te mālateś cakrur atīva hṛṣṭāḥ; satkāram agryaṃ surarājatulyam sarvaṃ yathāvac ca divaukasas tān; papracchur enaṃ kururājaputrāḥ tān apy asau mātalir abhyanandat; piteva putrān anuśiṣya cainān yayau rathenāpratima prabheṇa; punaḥ sakāśaṃ tridiveśvarasya gate tu tasmin varadeva vāhe; śakrātmajaḥ sarvaripupramāthī śakreṇa dattāni dadau mahātmā; mahādhanāny uttamarūpavanti divākarābhāṇi vibhūṣaṇāni; prītaḥ priyāyai suta somamātre tataḥ sa teṣāṃ kurupuṃgavānāṃ; teṣāṃ ca sūryāgnisamaprabhāṇām viprarṣabhāṇām upaviśya madhye; sarvaṃ yathāvat kathayāṃ babhūva evaṃ mayāstrāṇy upaśikṣitāni; śakrāc ca vātāc ca śivāc ca sākṣāt tathaiva śīlena samādhinā ca; prītāḥ surā me sahitāḥ sahendrāḥ saṃkṣepato vai sa viśuddhakarmā; tebhyaḥ samākhyāya divi praveśam mādrī sutābhyāṃ sahitaḥ kirīṭī; suṣvāpa tām āvasatiṃ pratītaḥ |